Ayrılıkları ve aykırılıkları gidermeyi öngören Hz. Mevlânâ, öğretisinde, birliğe giden yolu çeşitli  benzetmelerle ve bilgi birikimiyle göstermeye çalışır.

“- Birlik vadisinde gezerken bir ere rastlanırsa, O’nun gözünde gönlü olduğu görülür. Sen O’nun gözündeki gönlünde, kendi gözündeki gönlünü görebilirsen, O’na: “Sen ben misin?” de-.” Bu ifade, 1970-1976 yıllarında, bir derin mistik yoğunlaşma...